Groene waterstof als schakel in een steeds voller energiesysteem

Netcongestie, fluctuerende elektriciteitsprijzen en de verduurzaming van zwaar transport en industrie vragen om nieuwe oplossingen. Holthausen Energy Points produceert groene waterstof en ontwikkelt de infrastructuur om die lokaal in te zetten. Een markt die nog volop in ontwikkeling is en waarin ondernemerschap én passende financiering essentieel zijn.

De energietransitie verandert het energiesysteem ingrijpend. Er komt steeds meer hernieuwbare elektriciteit beschikbaar, terwijl productie en verbruik niet altijd samenvallen. Tegelijkertijd loopt het elektriciteitsnet op steeds meer plekken tegen zijn grenzen aan.

Voor ondernemer Carl Holthausen zijn dat dagelijkse vraagstukken. Met Holthausen Energy Points produceert hij groene waterstof en bouwt en beheert hij infrastructuur waarmee die waterstof onder meer kan worden ingezet voor zwaar transport, industrie en bouw.

Holthausen komt uit een familiebedrijf dat zich van oudsher richt op gaslevering. Toen hij in 1999 aan het roer kwam, zag hij dat het bedrijf op termijn een andere koers moest kiezen. “De wereld verandert en als ondernemers moeten we meeveranderen.”

Van eigen wagenpark naar waterstofproductie

De verduurzaming begon bij het eigen vrachtwagenpark. Via de gemeente Groningen kwam waterstof in beeld. Aanvankelijk vooral als oplossing voor de eigen bedrijfsvoering.

“We wilden vooral ons eigen bedrijf verduurzamen. Toen we ons op waterstof gingen richten, is alles in een stroomversnelling geraakt.”

Er kwam een kleine elektrolyser en een waterstoftankstation, aangesloten op een nabijgelegen zonnepark. De vraag bleek al snel groter dan de installatie aankon. Om klanten toch te kunnen beleveren, moest grijze waterstof worden ingekocht.

Om daadwerkelijk duurzamer en efficiënter te kunnen produceren, was dus juist schaalvergroting nodig. En daarvoor was financiering noodzakelijk.

Energie benutten wanneer die beschikbaar is

Inmiddels beschikt Holthausen over een grote installatie in Groningen en een kleinere in Amsterdam. De elektrolysers worden vooral ingezet op momenten waarop veel elektriciteit beschikbaar is.

“Onze installaties draaien vooral tussen negen en vijf”, vertelt Holthausen. “Op die momenten is er vaak meer aanbod van elektriciteit en zijn de prijzen laag. Soms zelfs negatief.”

De geproduceerde waterstof kan worden opgeslagen en later worden ingezet. Daarmee kan waterstof een rol spelen bij energieopslag over langere perioden.

Holthausen ziet vooral mogelijkheden in zwaar transport, industrie en bouw. “We hebben alternatieven nodig voor fossiele brandstoffen en zoeken tegelijkertijd oplossingen voor uitdagingen zoals netcongestie. Volgens mij kan waterstof daarin een belangrijke rol spelen.”

Een innovatieve markt financieren

De opschaling bracht ook een financieel vraagstuk met zich mee. De waterstofactiviteiten draaiden nog verlies, terwijl juist een grotere installatie nodig was om efficiënter te kunnen produceren.

“We hebben met verschillende banken gepraat en steeds liep het spaak”, zegt Holthausen. “Wij hadden er vertrouwen in dat we met een grotere installatie het tij konden keren, maar banken kijken vooral naar cijfers.”

Bij Triodos Bank verliep dat gesprek anders. Niet omdat financiële haalbaarheid minder belangrijk was, maar omdat er volgens Holthausen ook naar de ontwikkeling van de markt en het achterliggende plan werd gekeken.

“Ik heb niet eerder meegemaakt dat een bankier ook verstand had van waterstof. Hij wist precies tegen welke dingen wij aanlopen en dacht mee over oplossingen. Ik merkte direct dat onze missie om te vergroenen goed aansloot bij Triodos Bank.”

Voor relatiemanager Energie & Klimaat Harold Hofenk is juist die combinatie belangrijk. “De energietransitie vraagt om innovatieve oplossingen voor vraagstukken als energieopslag, netcongestie en emissievrij transport. Tegelijkertijd moet er een gezonde businesscase onder liggen. Onze rol is om beide kanten te begrijpen en samen te onderzoeken hoe een project financierbaar kan worden.”

Van pionieren naar opschalen

Voor de projecten van Holthausen werd naast financiering van Triodos Bank ook subsidie verkregen. Inmiddels bouwt het bedrijf verder aan de infrastructuur, waaronder een professioneel vulstation waar gasflessen met waterstof kunnen worden gevuld.

De waterstofmarkt is volgens Holthausen nog volop in ontwikkeling. Dat brengt  onzekerheid met zich mee, maar biedt ook kansen. “Als ondernemer kijk je naar de toekomst en hoe je daar invulling aan wilt geven. Ook al zijn wij geen enorme speler, maar een mkb-bedrijf, we durven wel groot te denken.”

Voor Holthausen zit die toekomst niet in één energieoplossing, maar kan groene waterstof wel een belangrijke aanvulling zijn. “We hebben alternatieven nodig voor fossiele brandstoffen en zoeken daarnaast oplossingen voor uitdagingen zoals netcongestie. Volgens mij kan waterstof daarin een belangrijke rol spelen.”