Leveringszekerheid elektriciteit onder druk na 2030
Maatregelen nodig voor flexibiliteit en regelbaar vermogen
Tot 2030 vertrouwde peil
Na 2030 verslechterd beeld
De leveringszekerheid van elektriciteit in Nederland blijft tot en met 2030 op het vertrouwde peil, maar komt daarna steeds verder onder druk te staan. Dat blijkt uit de Monitor Leveringszekerheid 2025 van TenneT. Leveringszekerheid van elektriciteit is de mate waarin de verwachte productie, opslag en import van elektriciteit samen voldoen aan de elektriciteitsvraag. Na 2030 verslechtert het beeld, met afname van conventioneel regelbaar vermogen en de sterk toenemende vraag naar elektriciteit als oorzaken.
LOLE-norm van 4 uur per jaar tot 2030 haalbaar
Daarna twijfelachtig
De Monitor Leveringszekerheid is een jaarlijkse rapportage van TenneT aan het Ministerie van Klimaat en Groene Groei (KGG). Aan de hand van onder meer tientallen (weer)scenario’s analyseren we of er in Nederland voldoende productiecapaciteit beschikbaar is in de periode 2030-2035 om aan de binnenlandse vraag te kunnen voldoen. De monitor houdt dit jaar nog meer rekening met de invloed van klimaatverandering op leveringszekerheid. Ook is er aandacht voor de economische levensvatbaarheid van onder meer batterijen.
De conclusie is dat de verwachte leveringszekerheid normaliter tot 2030 binnen de gestelde norm blijft. Die norm is de Loss of Load Expectation (LOLE), de verwachting voor het aantal uren per jaar dat de beschikbare productiecapaciteit niet aan de vraag kan voldoen en er sprake kan zijn van storingen of uitval. De gehanteerde LOLE-norm voor het Nederlandse systeem bedraagt 4 uur per jaar.
Overschrijdingen in 2033 en 2035
Minder regelbaar vermogen en stijgende elektriciteitsvraag
Een aanzienlijke verslechtering na 2030 is echter het vooruitzicht. Steekjaren 2033 en 2035 laten respectievelijk een LOLE van respectievelijk 12,6 en 9,2 uur zien. Dat is een aanzienlijk overschrijding, al is er een lichte verbetering te zien ten opzichte van de vorige monitor. De belangrijkste oorzaken voor overschrijding van de norm zijn de afname van conventioneel regelbaar vermogen in zowel Nederland als omringende landen, plus de tegelijkertijd verwachte sterke toename van de elektriciteitsvraag. De groei van duurzame opwek, opslag en vraagrespons blijkt vooralsnog onvoldoende om dit te compenseren. Een tragere elektrificatie waardoor de vraag minder snel stijgt, zou de leveringszekerheid verbeteren.
TenneT-COO: ‘Maak gerichte keuzes’
Meer flexibiliteit en investeringen nodig om leveringszekerheid te waarborgen
‘De positieve ontwikkelingen van verduurzaming en elektrificatie veranderen ons elektriciteitssysteem ingrijpend’, schetst TenneT-COO Maarten Abbenhuis. ‘Duurzame bronnen leveren niet altijd stroom wanneer en waar die nodig is. Dat maakt het systeem complexer en kwetsbaarder, en vraagt om meer inspanning, investeringen en innovatie om het in balans te houden. Tot 2030 is de leveringszekerheid van elektriciteit dus op orde, maar daarna nemen de risico’s snel toe.’
Het advies aan het ministerie is om tijdig maatregelen te treffen om voldoende flexibiliteit en regelbaar vermogen mogelijk te maken. Abbenhuis: ‘Dit kan door investeringen in nieuwe capaciteit te bevorderen, of een te snelle terugval van bestaand regelbaar vermogen te voorkomen. Dat vraagt om gerichte keuzes over vraagrespons, opslag en – als het echt niet anders kan én onder voorwaarden – capaciteitsmechanismen. Het kabinet heeft hiervoor al richting gegeven; nu is het tijd voor gezamenlijke, concrete stappen.’
Meer informatie: