Maatschappelijke opgave zorgt voor stijging investeringen TenneT naar meer dan 10 miljard euro in 2024

Vandaag publiceert TenneT Holding B.V. het Integrated Annual Report (IAR) 2024: We’re on it. Together.

• TenneT investeerde in 2024 meer dan EUR 10 miljard in uitbreiding, versterking en modernisering van de elektriciteitsinfrastructuur op land en op zee.
• Om de solide financieringspositie van TenneT te handhaven, verstrekte de Nederlandse staat twee aandeelhoudersleningen van in totaal EUR 44 miljard om de geplande investeringen in Nederland en Duitsland tot en met 2026 veilig te stellen.
• Groei van TenneT’s diverse personeelsbestand met 1.350 medewerkers, van wie 32 procent vrouw en 11 procent niet-Nederlands of niet-Duits. Het totale personeelsbestand nam hiermee toe tot 9.700 medewerkers.
• Door de oprichting van twee nationale TSO’s per 1 januari 2025 is TenneT gaan werken in twee organisaties in Nederland en Duitsland, samenwerkend in één groep, TenneT Holding.

In een jaar van economische en (geo)politieke uitdagingen, waaronder politieke veranderingen in Nederland en in Duitsland, heeft TenneT in 2024 EUR 10,6 miljard geïnvesteerd in projecten voor de uitbreiding van het net op land en op zee, een stijging van 38% ten opzichte van 2023. Deze investeringen weerspiegelen de activiteiten van TenneT om netcapaciteit te leveren voor klanten en om het net te optimaliseren.

In 2024 leverde TenneT grote inspanningen voor projecten op land en op zee. Zo werd de productie gestart van kabels voor twee van de nieuwe 2 GW offshore aansluitingen, BalWin4 en LanWin1, en werden er mijlpalen behaald bij belangrijke onshore projecten in Duitsland, zoals SuedLink en SuedOstLink. Ook werd Wahle-Mecklar, het in afstand langste wisselstroomproject, in bedrijf genomen. Veel werk werd verricht om de capaciteit van het net op land en op zee in Nederland uit te breiden. Voorbeelden van grote projecten zijn Zuid-West 380 kV (net op land) en IJmuiden Ver Alpha en Beta en Hollandse Kust west (net op zee).

Manon van Beek, CEO TenneT Holding: “Onze investeringsportefeuille richt zich op het bouwen van een betrouwbaar en kosteneffectief elektriciteitsnet dat de transitie ondersteunt naar een elektriciteitssysteem dat niet alleen zorgt voor energiezekerheid, maar ook voor energie-onafhankelijkheid. Wij blijven ons focussen op het leveren van netcapaciteit voor onze klanten en het faciliteren van de elektrificatie van industrie, bedrijven, woningen, instellingen en openbaar vervoer. Dat doen we door sterke uitbreiding van de hoogspanningsinfrastructuur.’’

Hoewel de oplevering van meerjarige projecten van jaar tot jaar kan verschillen, is duidelijk dat TenneT’s investeringsprojecten over meerdere jaren gerekend veel extra netcapaciteit zullen opleveren. Op land gaat het om zo’n 4.800 kilometer bovengrondse verbindingen en bijna 3.800 kilometer ondergrondse elektriciteitskabels. Offshore werkt TenneT aan veertien grootschalige netaansluitingsprojecten voor wind op zee. Deze zullen leiden tot een uitbreiding van de aansluitcapaciteit van windparken van 12,2 GW naar 42,4 GW in 2031.

Naast de uitdaging om gemiddeld meer dan vijftig procent aan energiebronnen van hernieuwbare herkomst in het elektriciteitsnet te integreren, terwijl tegelijkertijd intensieve werkzaamheden plaatsvinden voor uitbreiding en onderhoud van het net, realiseerde TenneT een hoge netbeschikbaarheid: 99,99988% voor de Nederlandse 110-150 kV en 220-380 kV-netten en 100% voor de Duitse 220-380 kV-netten. Hiermee realiseerde TenneT zijn kerntaak, namelijk het leveren van een stabiele en zekere elektriciteitsvoorziening.

Focus op congestie, betaalbaarheid en energiezekerheid

In 2024 bleef TenneT het net uitbreiden met het oog op energiezekerheid, betaalbaarheid en het oplossen van netcongestie. TenneT werkte nauw samen met regionale netbeheerders en overheden in Nederland om de netcongestie en wachttijden voor nieuwe aansluitingen te verminderen. Voor heel Duitsland

geven voorlopige schattingen aan dat de kosten voor redispatch opnieuw aanzienlijk zullen dalen tot EUR 2,6 miljard. Dit is voornamelijk het gevolg van de lagere elektriciteitsmarktprijzen en de ingebruikname van nieuwe elektriciteitsverbindingen op land, waardoor de noodzaak om de opwekking van hernieuwbare elektriciteit te beperken afnam.

In Nederland gaf toezichthouder ACM groen licht voor tijdsduur- en tijdsblokgebonden contracten. Hierdoor betalen klanten lagere transporttarieven in ruil voor flexibel netgebruik. TenneT tekende het eerste contract met een batterijbeheerder, die energie opslaat in batterijen tijdens uren met weinig vraag en veel elektriciteitsproductie uit wind en zon en teruglevert aan het net als de vraag piekt. Daarnaast werden in Utrecht nieuwe netversterkende maatregelen aangekondigd.

Ondanks dat de kosten van netinvesteringen stijgen, zet TenneT zich in om de energietransitie betaalbaar te houden. Verschillende onderzoeken hebben uitgewezen dat de maatschappelijke voordelen van netinvesteringen, ondanks de stijgende kosten, ruimschoots opwegen tegen de kosten van die investeringen. Desondanks hebben consumenten en bedrijven in Nederland en Duitsland te maken met aanhoudend hogere kosten en energierekeningen. Dit voedt het gesprek over de betaalbaarheid van de energietransitie, energiezekerheid en energieonafhankelijkheid. Om aan deze bezorgdheid tegemoet te komen, moet TenneT tot 2034 in beide landen op ongekende schaal investeren in de uitbreiding van het net. Dit in de wetenschap dat de uitbreiding van het hoogspanningsnet – de ruggengraat van onze economie – in de behoeften van onze klanten voorziet, en dat niet of in een lager tempo investeren de kosten voor de samenleving alleen maar hoger maken.

De doorontwikkeling van Target Grid, TenneT’s visie op het klimaatneutrale en integrale elektriciteitsnet van 2045 op land en zee, dat in 2023 gepresenteerd werd, zal een sleutelrol spelen bij het vormgeven van een betaalbaar, energiezeker, energieonafhankelijk en klimaatneutraal energiesysteem.

Alternatieve structurele oplossing voor financiering Duitse activiteiten

TenneT en de Nederlandse staat streven naar alternatieve oplossingen om de langetermijnfinanciering van TenneT’s Duitse activiteiten veilig te stellen, na de beëindiging van de onderhandelingen over de verkoop van de Duitse activiteiten vorig jaar. Om een organisatiestructuur te hebben voor potentiële investeerdersparticipatie in TenneT Duitsland, heeft TenneT zich per 1 januari 2025 omgevormd tot twee onafhankelijke, nationale TSO-organisaties, TenneT Nederland en TenneT Duitsland, die samenwerken in één groep, TenneT Holding. Per dezelfde datum heeft TenneT Duitsland Tim Meyerjürgens, COO van TenneT Holding, aangesteld als CEO.

TenneT en de Nederlandse staat zijn in 2024 twee aandeelhoudersleningen van in totaal EUR 44 miljard overeengekomen om de financiering van de geplande investeringen van TenneT in Nederland en Duitsland tot en met 2026 veilig te stellen. De leningen uit deze kredietfaciliteit worden verstrekt tegen marktvoorwaarden.

Update financiële resultaten: dalende energieprijzen zorgen voor een lagere onderliggende omzet

In 2024 daalde de onderliggende omzet met EUR 792 miljoen naar EUR 8.430 miljoen (2023: EUR 9.222 miljoen). In de onderliggende omzet zit ook de vergoeding van gemaakte kosten voor ondersteunende diensten (ancillary services). In 2024 daalden de totale kosten voor ondersteunende diensten zoals redispatch, netverliezen, reserve- en regelvermogen, en dit resulteerde in een lagere onderliggende omzet. Bovendien daalde de omzet als gevolg van lagere wettelijke rentetarieven voor het rendement op eigen vermogen in Duitsland. Deze afname wordt gedeeltelijk gecompenseerd door een stijging van de omzet dankzij hogere lopende investeringen, met als resultaat een groeiende gereguleerde activabasis en hogere omzetten in onshore en offshore activiteiten.

Het onderliggende bedrijfsresultaat (EBIT) daalde met EUR 72 miljoen naar EUR 1.745 miljoen. De ontwikkeling in omzet door lagere wettelijke rentetarieven en de lagere resultaten van TenneT’s niet-gereguleerde joint venture BritNed door lagere veilingopbrengsten, resulteerden in een lagere EBIT. Dit wordt gedeeltelijk gecompenseerd door een stijging van de omzet als gevolg van de groeiende lopende investeringen, samen met een herbeoordeelde gebruiksduur van materiële vaste activa met als resultaat lagere afschrijvingskosten. De EBIT van de TSO Nederland en TSO Duitsland kwam in deze periode uit op respectievelijk EUR 625 miljoen (2023: EUR 548 miljoen) en EUR 1.087 miljoen (2023: EUR 1.141 miljoen). Voor onze niet-gereguleerde activiteiten kwam de EBIT in 2024 uit op EUR 33 miljoen (2023: EUR 128 miljoen).

Om het tempo en de omvang van onze investeringen op peil te houden en onze financiële gezondheid te waarborgen, zal TenneT doorgaan met het aantrekken van vreemd en eigen vermogen. De long-term senior unsecured credit ratings voor TenneT Holding B.V. bleven ongewijzigd en werden in 2024 herbevestigd door zowel Standard & Poor’s (A-/stable outlook) als Moody’s Investor Service (A3/stable outlook).

Arina Freitag, CFO TenneT Holding: “Terwijl we met de Nederlandse staat werken aan structurele financieringsoplossingen voor TenneT Duitsland, toont de in 2024 verstrekte aandeelhouderslening de continue steun van de aandeelhouder van TenneT voor een investeringsprogramma dat een efficiënter energiesysteem moet opleveren.”

Investeringsplan voor de komende tien jaar

De onshore en offshore investeringsplannen (IP’s) van TenneT in Nederland, die werden goedgekeurd door de ACM, omvatten netuitbreidingen, investeringen in vervanging, nieuwe klantaansluitingen en aansluitsystemen voor offshore windenergie. TenneT gaat de komende tien jaar onder meer vijf nieuwe elektriciteitssnelwegen (380 kV) aanleggen en is bezig met de modernisering en capaciteitsuitbreiding van 140 hoogspanningsstations. In Duitsland presenteerden TenneT en de andere drie TSO’s hun Netzentwicklungsplan (NEP) 2037/2045 aan de Bundesnetzagentur (BNetzA). Het huidige NEP bevat scenario’s voor de jaren 2037 en 2045. Op basis van deze IP’s en het NEP verwachten we tot 2034 ongeveer 200 miljard euro te investeren in netuitbreidingen in beide landen, waarbij betaalbaarheid een belangrijke drijfveer is voor het maken van politieke keuzes.

Andere mijlpalen en ontwikkelingen in 2024

• In februari zijn de werkzaamheden begonnen voor het offshore netaansluitingsproject BorWin6. Deze 235-kilometer-lange HVDC-netaansluiting op zee is TenneT’s langste offshore windnetaansluitingssysteem tot nu toe.
• In juli sloot TenneT zich samen met andere Duitse TSO’s aan bij industriële bedrijven in een innovatiepartnerschap om multi-terminal hubs met DC-stroomonderbrekers te ontwikkelen. Deze zullen de basis vormen van de eerste HVDC-netten, die het bestaande AC-net zullen ondersteunen in het transport van elektriciteit.
• In oktober tekende TenneT een aansluit- en transportovereenkomst met Shell voor het aansluiten van de eerste waterstofcentrale (200 MW) op het hoogspanningsnet op de Maasvlakte.
• In november heeft TenneT het Wahle-Mecklar-project in gebruik genomen. Dit project zorgt voor het transport van windenergie op de noord-zuidas in Duitsland en zorgt voor een stabiel netwerk in Nedersaksen en Noord-Hessen. Met 566 masten gaat er nu elektriciteit door ongeveer tweehonderd kilometer bovenleiding en twintig kilometer ondergrondse kabel.
• In november is in Singapore de bouw gestart van het platform IJmuiden Ver Beta, onderdeel van een van de eerste Nederlandse offshore netaansluitingsprojecten van 2 GW. Het offshore converterplatform zal in 2028 in de Nederlandse Noordzee worden geïnstalleerd.
• In dezelfde maand werd groen licht gegeven voor de bouw van het onshore convertorstation voor de 2 GW offshore verbinding IJmuiden Ver Alpha (oplevering in 2028).
• In december heeft het Nederlandse ministerie van Klimaat en Groene Groei besloten dat TenneT mag investeren in de ontwikkeling van LionLink, de eerste hybride gelijkstroominterconnector. Dit 2 GW-project verbindt de Nederlandse offshore-netaansluiting van windpark Nederwiek 3 met het Nederlandse en het Britse hoogspanningsnet op land.

Lees meer over ons jaarverslag